Lakownica lśniąca (Reishi, Ganoderma lucidum) to wyjątkowy grzyb o długoletniej tradycji wykorzystania w medycynie azjatyckiej oraz cenionych właściwościach zdrowotnych[3][4]. Jej uprawa we własnym ogrodzie staje się coraz bardziej popularna zarówno ze względu na prozdrowotne działanie, jak i fascynujący wygląd owocników. W artykule znajdziesz praktyczne informacje, gdzie i jak bezpiecznie szukać lub pozyskać lakownicę lśniącą do ogrodu zgodnie z obowiązującymi przepisami i wymaganiami biologicznymi grzyba.
Naturalne stanowiska lakownicy lśniącej
W warunkach naturalnych lakownica lśniąca występuje głównie na obumarłych pniach drzew liściastych oraz bardzo rzadko na iglastych. Można ją znaleźć w lasach liściastych, parkach, ogrodach, a także na starych korzeniach i pniakach[3]. Grzyb preferuje drewno o dużej zawartości wody, dlatego najłatwiej spotkać go na świeżych, wilgotnych kłodach lub konarach, które dopiero niedawno zostały ścięte lub przewrócone. Jej pomarańczowo-czerwono-purpurowa, połyskująca powierzchnia sprawia, że jest trudna do pomylenia z innymi gatunkami[3][4].
W Polsce lakownica lśniąca jest uznawana za gatunek rzadki oraz od 2014 roku objęty częściową ochroną gatunkową[3]. Oznacza to, że nie wolno jej pozyskiwać z naturalnych stanowisk bez odpowiednich zezwoleń. Taka ochrona służy zachowaniu różnorodności biologicznej, dlatego próby przeniesienia grzyba z lasu do ogrodu są nielegalne i niewskazane z punktu widzenia ekologii.
Kupno grzybni lakownicy lśniącej – legalny i bezpieczny sposób
Najwłaściwszym rozwiązaniem dla osób chcących mieć lakownicę lśniącą w ogrodzie jest zakup grzybni pochodzącej z legalnych, certyfikowanych źródeł. Na rynku dostępne są specjalne kołki zaszczepione grzybnią lakownicy przeznaczone do uprawy amatorskiej i komercyjnej[1]. Taki materiał siewny spełnia wszystkie normy fitosanitarne, jest wolny od patogenów oraz pochodzi ze sprawdzonych linii hodowlanych.
Grzybnię na kołkach można kupić w wyspecjalizowanych sklepach ogrodniczych oraz internetowych. Wybierając produkt, należy zwrócić uwagę na świeżość grzybni oraz renomę dostawcy. Kołki z grzybnią przechowywane są w warunkach chłodniczych, co gwarantuje ich wysoką żywotność oraz szybkie podjęcie wzrostu po zaszczepieniu pniaka. Jest to zarazem zgodny z prawem oraz najskuteczniejszy sposób pozyskania lakownicy lśniącej do nasadzeń w ogrodzie[1].
Warunki uprawy lakownicy lśniącej w ogrodzie
Do samodzielnej uprawy lakownicy lśniącej najlepiej nadają się zdrowe, świeże pnie drzew liściastych o średnicy 8–15 cm[1]. Drewno powinno być wolne od zanieczyszczeń, bez oznak zainfekowania innymi grzybami. Na powierzchni pnia wierci się otwory dopasowane do rozmiaru kołków z grzybnią, a następnie wprowadza materiał siewny i szczelnie owija folią, aby utrzymać odpowiednią wilgotność.
Kluczowe znaczenie dla powodzenia uprawy ma utrzymanie stabilnej temperatury (20–30°C) i wysokiej wilgotności (65–95%) w zaciemnionym, przewiewnym miejscu[1][2]. Zależnie od etapu rozwoju, wymagania wilgotności i oświetlenia są różne: faza inicjacji grzybni wymaga kilku dni w temperaturze około 6°C, później potrzebne jest 12–18 godzin światła oraz ok. 95% wilgotności dla szybkiego rozwoju owocników. Pod koniec sezonu wskazane jest obniżenie wilgotności do 60%, aby pozwolić owocnikom na utwardzenie[2].
Alternatywne metody uprawy – domowa hodowla
Osoby nieposiadające odpowiednich warunków ogrodowych mogą prowadzić uprawę lakownicy lśniącej w pomieszczeniach. W tej metodzie kluczowe jest zastosowanie odpowiednio nawilżonych trocin drzew liściastych jako podłoża oraz zapewnienie ścisłej kontroli warunków cieplnych i wilgotnościowych[2]. W warunkach domowych z 1 kg podłoża można uzyskać około 250 g owocników.
Uprawa w pojemnikach wymaga prowadzenia wszystkich podstawowych etapów wzrostu: rozwoju grzybni w ciemności, inicjowania owocników przy wysokim naświetleniu, utrzymywania wysokiej wilgotności w fazie rozwoju i jej stopniowego obniżania przed zbiorem. Każda z tych faz wymaga dokładnego przestrzegania zaleceń co do temperatury oraz ilości światła[2]. Takie rozwiązanie pozwala również na całoroczną produkcję cennych owocników bez względu na sezon zewnętrzny.
Czas i cykl plonowania lakownicy lśniącej w ogrodzie
Po zaszczepieniu pniaka grzybnią i utrzymaniu wskazanych warunków, pojawienia się pierwszych owocników można spodziewać się po 2 do 6 miesiącach[1]. Pełen okres plonowania lakownicy lśniącej wynosi 3–8 lat, a trwałość cyklu zależy od rozmiaru zastosowanego pnia: im większy, tym dłużej możliwe jest zbieranie owocników, choć pierwszy plon może się pojawić nieco później[1].
Owocniki lakownicy lśniącej mogą przyjmować różne formy – rosną zarówno z trzonem, jak i bocznie przyrośnięte do podłoża[3][4]. Po zakończeniu cyklu biologicznego pień można zutylizować lub pozostawić jako element ogrodowej aranżacji, wzbogacający różnorodność biologiczną środowiska.
Podsumowanie
Niezwykłe właściwości oraz egzotyczny wygląd czynią lakownicę lśniącą atrakcyjnym wyborem dla ogrodników i pasjonatów uprawy grzybów. Najbezpieczniej i najefektywniej jest pozyskiwać ją poprzez zakup grzybni na kołkach ze specjalistycznych źródeł, z zachowaniem pełnej legalności i ekorównowagi[1]. Uprawiając ją na odpowiednim podłożu oraz dbając o właściwe warunki, można cieszyć się efektownymi owocnikami przez wiele sezonów, korzystając jednocześnie z prozdrowotnych właściwości tego wyjątkowego gatunku[3].
Źródła:
- https://www.esklep.legutko.com.pl/nasiona/2890-grzybnia-na-kolkach-lakownica-lsniaca-reishi-5903837590032.html
- https://pl.wikipedia.org/wiki/Lakownica_%C5%BC%C3%B3%C5%82tawa
- https://www.naturoterapiawpraktyce.pl/artykul/reishi-znaczenie-prozdrowotne-i-lecznicze
- https://humavit.pl/ganoderma-lucidum-lakownica-zoltawa-grzyb-o-wyjatkowych-wlasciwosciach/

WitaminowyBazar.pl to niezależny portal tematyczny, stworzony w 2024 roku, specjalizujący się w dostarczaniu rzetelnych informacji o suplementacji, witaminach i składnikach odżywczych. Współpracując z ekspertami z dziedziny dietetyki i medycyny naturalnej, pomagamy naszym czytelnikom podejmować świadome decyzje dotyczące zdrowia.